Działanie i mechanizm

- [PRZECIWPALENIE], [GANGLIOPLEGICZNE]. Nikotyna jest agonistą nikotynowych receptorów cholinergicznych, zlokalizowanych głównie w zwojach autonomicznych, rdzeniu nadnerczy, złączu nerwowo-mięśniowym i ośrodkowym układzie nerwowym. Wpływ nikotyny na organizm jest liczny i zróżnicowany, zależny od podanej dawki oraz indywidualnego napięcia autonomicznego.
Nikotyna jest również odpowiedzialna za uzależnienie od tytoniu u palaczy, prawdopodobnie poprzez dwa mechanizmy. W niskich dawkach wydaje się działać stymulująco na korę mózgową poprzez miejsce sinawe, zwiększając funkcje poznawcze i czujność. W wyższych dawkach wydaje się wywoływać „efekt nagrody” mający swoje źródło w układzie limbicznym.
Nagłe zaprzestanie palenia tytoniu po dłuższym okresie prowadzi do charakterystycznego zespołu odstawiennego, który obejmuje takie objawy, jak dysforia, bezsenność, drażliwość, gniew, lęk, trudności z koncentracją, pobudzenie, bradykardia oraz zwiększony apetyt z przyrostem masy ciała. Częsty jest również głód nikotynowy.
Podawanie nikotyny w postaci plastrów lub gumy daje efekty podobne do tych uzyskiwanych po paleniu tytoniu, zapewniając osobom chcącym rzucić palenie wystarczającą ilość nikotyny, aby złagodzić objawy odstawienia. Dawka nikotyny jest stopniowo zmniejszana, aż organizm będzie w stanie funkcjonować bez niej.

Farmakokinetyka

Droga doustna, przezskórna, donosowa:

- Absorpcja:
* Guma do żucia: Guma do żucia uwalnia substancję czynną równomiernie podczas żucia. Uwolniona nikotyna wchłania się bardzo szybko. Część jest połykana ze śliną, ale ma bardzo niską biodostępność, ponieważ jest częściowo inaktywowana w żołądku i jelitach oraz ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie. Po połknięciu gumy do żucia uwalnia się bardzo niewiele nikotyny.
Uwalnianie nikotyny jest bardzo zmienne (45–90% po 20–30 minutach) i zależy od intensywności i czasu żucia gumy. Po podaniu 2 mg gumy, Cmax na poziomie 6,4 ng/ml osiągane jest po 25–30 minutach. Stężenia te są 2–5 razy niższe niż po wypaleniu papierosa.

- Dystrybucja: Słabo wiąże się z białkami osocza (5%). Jej Vd po podaniu dożylnym wynosi około 2-3 l/kg. Nikotyna przenika przez barierę krew-mózg i łożysko. Wydziela się z mlekiem matki.

- Metabolizm: Nikotyna jest intensywnie metabolizowana w wątrobie, a w mniejszym stopniu w płucach i nerkach, bardzo szybko, w wyniku czego powstaje ponad 20 metabolitów, które są mniej aktywne niż pierwotna cząsteczka. Głównym metabolitem jest kotynina, której stężenie w osoczu jest 10 razy wyższe niż nikotyny.

- Eliminacja: Nikotyna jest eliminowana poprzez metabolizm wątrobowy, a następnie wydalanie metabolitów z moczem. Do 10% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem, natomiast przy pH moczu poniżej 5, nawet do 30%. Okres półtrwania nikotyny podawanej sztucznie wynosi 1-3 godziny, w porównaniu do 15-20 godzin w przypadku nikotyny z tytoniu. Klirens wynosi około 70 l/godzinę.
Farmakokinetyka w sytuacjach szczególnych:

- Osoby starsze: U zdrowych pacjentów w podeszłym wieku obserwuje się nieznaczne zmniejszenie klirensu nikotyny, ale nie uzasadnia to konieczności zmiany dawkowania.

- Niewydolność nerek: U chorych z niewydolnością nerek obserwuje się zwiększenie stężenia nikotyny w osoczu w zależności od stopnia wydolności nerek.

- Zaburzenia czynności wątroby: Farmakokinetyka nikotyny nie ulega zmianie u pacjentów z łagodnymi zaburzeniami czynności wątroby (wynik w skali Child-Pugh 5), natomiast u pacjentów z marskością wątroby i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (wynik w skali Child-Pugh 7) Cl ulega zmniejszeniu.

Instrukcje

- [UZALEŻNIENIE OD TYTONIU]. Leczenie uzupełniające w programach rzucania palenia, mające na celu złagodzenie objawów zespołu odstawienia nikotyny.
Mimo że produkty te imitują działanie tytoniu, nigdy nie należy ich stosować jako zamiennika tytoniu.

Dawkowanie

- Dorośli, doustnie:
* Guma do żucia: Właściwości gumy do żucia jako formy farmaceutycznej są takie, że mogą prowadzić do indywidualnych różnic w stężeniu nikotyny we krwi. Dlatego częstotliwość dawkowania należy dostosować do indywidualnych potrzeb, w ramach ustalonego maksymalnego limitu.
Dawkowanie będzie zależeć od stopnia uzależnienia i liczby wypalanych papierosów. Zaleca się rozpoczęcie od gumy 2 mg, stosując jedną sztukę za każdym razem, gdy pacjent poczuje potrzebę zapalenia. Jeśli 15 gum okaże się niewystarczające lub jeśli pacjent wypala ponad 20 papierosów dziennie, podawana będzie pojedyncza dawka 4 mg.
Dzienna dawka wynosi zazwyczaj od 8 do 12 sztuk gumy, maksymalnie 25 sztuk. W początkowej fazie odstawiania zaleca się nie przekraczać 15 sztuk gumy dziennie.
Czas trwania leczenia również jest różny, jednak powinien trwać co najmniej 3 miesiące. Po tym okresie należy stopniowo zmniejszać liczbę gum do żucia dziennie. Nagłe zaprzestanie żucia gumy nie jest wskazane, ponieważ może dojść do nawrotu. Po zmniejszeniu dawki do 1 lub 2 gum dziennie, leczenie można przerwać.
Guma 2 mg może nie być wystarczająca dla pacjentów z silnym lub bardzo silnym uzależnieniem, np. dla pacjentów palących ponad 20 papierosów dziennie lub tych, którym nie udało się wcześniej rzucić palenia, stosując nikotynową terapię zastępczą.

- Dzieci: Nie oceniano bezpieczeństwa i skuteczności stosowania leku u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat.
Czas trwania leczenia: Nie zaleca się stosowania tego produktu przez okres dłuższy niż 6 miesięcy, chociaż niektórzy pacjenci mogą wymagać dłuższego okresu leczenia.

Wytyczne dotyczące prawidłowego administrowania

Pacjent musi całkowicie zaprzestać palenia podczas terapii nikotynowej ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych nikotyny wynikających ze zwiększonego stężenia nikotyny w osoczu. Nie zaleca się łączenia plastrów z gumami do żucia lub pastylkami.
Jednoczesne spożywanie kwaśnych napojów, takich jak kawa czy napoje gazowane, może zmniejszyć uwalnianie nikotyny z gum do żucia lub pastylek. Zaleca się powstrzymanie się od spożywania tych napojów przez 15 minut przed zażyciem nikotyny.

- Guma do żucia: Żuj gumę delikatnie i powoli, robiąc kilkusekundowe przerwy między żuciami, ponieważ zbyt szybkie żucie może prowadzić do szybkiego wchłaniania nikotyny i reakcji niepożądanych. Kontynuuj żucie, aż smak stanie się intensywny lub poczujesz mrowienie. Następnie umieść gumę między dziąsłem a tylną częścią jamy ustnej. Gdy smak zniknie, żuj gumę ponownie. Powtarzaj tę czynność przez 30 minut.

Przeciwwskazania

- Nadwrażliwość na którykolwiek ze składników leku.

- Osoby niepalące lub palące okazjonalnie.

Środki ostrożności

- [NIEPRAWIDŁOWOŚĆ CZYNNOŚCI NEREK]. Nikotyna i jej metabolity są wydalane z moczem, dlatego obniżona czynność nerek może prowadzić do ich kumulacji. Ponieważ metabolity są również aktywne, mogą wystąpić działania niepożądane. Nie odnotowano istotnych różnic w częstości występowania działań niepożądanych u pacjentów z łagodną lub umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 30–90 ml/min), jednak zaleca się ścisłe monitorowanie tych pacjentów. Nie oceniono bezpieczeństwa i skuteczności stosowania leku u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min), dlatego nie zaleca się jego stosowania (patrz Przeciwwskazania).

- [NIEWYDOLNOŚĆ WĄTROBY]. Nikotyna jest intensywnie metabolizowana w wątrobie, dlatego w przypadku niewydolności wątroby może dojść do jej kumulacji. Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z łagodną lub umiarkowaną niewydolnością wątroby, monitorując ich stan pod kątem możliwych działań niepożądanych. Nie oceniano bezpieczeństwa i skuteczności stosowania leku u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby, dlatego nie zaleca się jego stosowania (patrz Przeciwwskazania).

[CHOROBY SERCA]. Nikotyna działa pobudzająco na serce i zwężająco na naczynia krwionośne, co może pogarszać stan układu sercowo-naczyniowego. Sporadycznie zgłaszano przypadki niepożądanych reakcji sercowo-naczyniowych po podaniu nikotyny. Jednakże doustne lub przezskórne podawanie nikotyny nie wydaje się wiązać ze szczególnie istotnym ryzykiem zdarzeń sercowo-naczyniowych. Pacjentom z chorobami serca należy zalecić rzucenie palenia, najlepiej bez nikotynowej terapii zastępczej. Jeśli jednak nie jest to możliwe, zaleca się dokładną ocenę potrzeby leczenia, rozważenie korzyści i ryzyka oraz zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z niewydolnością serca, chorobą niedokrwienną serca, taką jak niedawno przebyty ostry zawał mięśnia sercowego lub dławica piersiowa, zaburzeniami rytmu serca, udarem mózgu oraz chorobami naczynioskurczowymi, takimi jak zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń, dławica piersiowa Prinzmetala lub choroba Raynauda. Podobnie, zaleca się szczególną ostrożność u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym, ponieważ nikotyna może podwyższać ciśnienie krwi. Jeśli u pacjenta wystąpi pogorszenie któregokolwiek z tych objawów, zaleca się przerwanie leczenia (patrz Przeciwwskazania).

- [GUZ CHROMOCYTOMA], [NADCZYNNOŚĆ TARCZYCY] lub jakikolwiek stan, który może ulec pogorszeniu pod wpływem katecholamin, taki jak [CUKRZYCA TYPU 1]. Nikotyna stymuluje produkcję i uwalnianie katecholamin w rdzeniu nadnerczy. Może to prowadzić do nasilenia objawów, takich jak guz chromochłonny nadnerczy, nadczynność tarczycy lub cukrzyca. Zasadniczo, nikotynowa terapia zastępcza wiąże się z mniejszym ryzykiem niż kontynuowanie palenia, ale zaleca się wcześniejszą ocenę stosunku korzyści do ryzyka u tych pacjentów.

- [WRZÓD TRAWIENNY] i inne procesy zapalne żołądka, takie jak [ZAPALENIE ŻOŁĄDKA]. Nikotyna opóźnia gojenie się wrzodów żołądka i dwunastnicy, dlatego jej stosowanie u tych pacjentów jest zalecane tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko.

- Uzależnienie. Każdy preparat nikotynowy niesie ze sobą ryzyko uzależnienia, chociaż ze względu na niższe stężenie nikotyny w osoczu, jest ono mniej prawdopodobne niż w przypadku samego tytoniu. Jednak nagłe odstawienie leku może prowadzić do wystąpienia zespołu abstynencyjnego podobnego do tego, który występuje po rzuceniu palenia. Z tego powodu zaleca się stopniowe odstawianie nikotyny i nie przerywanie leczenia do momentu uzyskania uzasadnionej pewności, że zespół abstynencyjny nie wystąpi.

- [REAKCJE NADWRAŻLIWOŚCI]. Zachować ostrożność u pacjentów podatnych na wystąpienie [OBRZĘKU NACZYNIOWEGO] lub [POKRZYWKI].

- Zapalenie górnego odcinka przewodu pokarmowego, takie jak zapalenie przełyku lub gardła. Nikotyna może zaostrzać te schorzenia.

- Pacjenci noszący protezy zębowe lub mający inne zaburzenia żucia mogą mieć problemy z żuciem gumy, dlatego zaleca się stosowanie innych form podawania, np. plastrów.

Ostrzeżenia dotyczące substancji pomocniczych:

Ten lek zawiera sole sodowe. Dokładną zawartość sodu można sprawdzić w składzie. Doustne i pozajelitowe postacie leku o zawartości sodu przekraczającej 1 mmol (23 mg)/maksymalną dawkę dobową należy stosować ostrożnie u pacjentów stosujących dietę z ograniczeniem sodu.

Ostrzeżenia dotyczące substancji pomocniczych:

- Ze względu na zawartość butylohydroksytoluenu jako substancji pomocniczej, produkt może powodować miejscowe reakcje skórne, takie jak kontaktowe zapalenie skóry lub podrażnienie oczu i błon śluzowych.

Porada dla pacjenta

- Zaleca się stopniowe zmniejszanie dawek, aby uniknąć nawrotu choroby.

- Preparaty zawierające nikotynę mogą powodować uzależnienie.

- W przypadku wystąpienia jakichkolwiek objawów przedawkowania, takich jak nudności, wymioty, biegunka, zawroty głowy, osłabienie lub kołatanie serca, należy niezwłocznie powiadomić lekarza.

- Jeśli wystąpi ból w klatce piersiowej, zaleca się przerwanie leczenia i konsultację z lekarzem.

- Podczas leczenia nie należy palić tytoniu ani stosować gumy do żucia lub tabletek jednocześnie ze stosowaniem plastrów.

- Jeżeli kobietom karmiącym piersią podaje się nikotynę, należy to zrobić co najmniej dwie godziny przed karmieniem dziecka piersią.

- Nie zaleca się stosowania leczenia trwającego dłużej niż 6 miesięcy.

- Leku nie należy pozostawiać w miejscach, w których dzieci mogłyby go niewłaściwie wykorzystać, dotknąć lub połknąć, ponieważ może on wywołać ciężką toksyczność, która może być śmiertelna.

- Gumę do żucia należy żuć powoli, aby uniknąć zbyt szybkiego wchłaniania nikotyny.

- Leczenie należy przerwać w przypadku wystąpienia problemów w jamie ustnej, uporczywej niestrawności lub silnego bólu gardła.

- Przed żuciem gumy zaleca się odczekać co najmniej 15 minut, jeśli wcześniej spożyłeś kawę lub inny kwaśny napój.

- Zaleca się, aby nie podawać więcej niż 25 sztuk gumy na dobę, a na początku leczenia nie więcej niż 15 sztuk gumy.


- Profesjonalna porada może okazać się wystarczająca, aby pomóc palaczom rzucić palenie.

- Czas trwania leczenia i konieczna dawka zależą od stopnia uzależnienia danej osoby, chociaż zazwyczaj wymagany jest co najmniej 3-miesięczny okres leczenia.

- U pacjentów z problemami sercowo-naczyniowymi zaleca się ocenę stosunku korzyści do ryzyka przed rozpoczęciem leczenia.

Interakcje

Dym tytoniowy wydaje się działać jak induktor enzymów, prawdopodobnie ze względu na zawarte w dymie wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, powstające podczas częściowego spalania włókien roślinnych, a być może także nikotyny. Poprzez indukcję metabolizmu, głównie izoenzymu CYP1A2 cytochromu P450, może wystąpić zmniejszenie działania farmakologicznego leków. Podobnie, po zaprzestaniu palenia, stężenie leków metabolizowanych tą drogą w osoczu może wzrosnąć, co czasami może prowadzić do działań toksycznych. W związku z tym może być konieczne dostosowanie dawkowania leków, takich jak doustne leki przeciwzakrzepowe, benzodiazepiny metabolizowane w wątrobie, kofeina, chloropromazyna, dekstropropoksyfen, estrogeny, fenacetyna, fenazon, flekainid, flufenazyna, haloperydol, imipramina, lidokaina, olanzapina, pentazocyna, rytonawir lub teofilina.
Do innych zgłaszanych skutków palenia zalicza się zmniejszoną odpowiedź moczopędną na furosemid, modyfikację działania farmakologicznego propranololu i zmienione wskaźniki odpowiedzi w gojeniu się owrzodzeń przy stosowaniu antagonistów receptora H2.
U palaczy chorujących na cukrzycę istnieje możliwość osłabienia działania przeciwcukrzycowego insuliny, prawdopodobnie ze względu na wzrost stężenia katecholamin, które neutralizują jej działanie hipoglikemizujące, oraz upośledzenie wchłaniania insuliny podskórnie z powodu obkurczenia naczyń obwodowych. Palacze zazwyczaj wymagają o 15-30% wyższej dawki insuliny, aby kontrolować poziom glukozy we krwi. Po rzuceniu palenia zazwyczaj konieczne jest zmniejszenie dawki insuliny.
Tego rodzaju efektów indukujących enzymy nie zaobserwowano, gdy nikotyna była podawana w postaci preparatów wspomagających rzucanie palenia, dlatego może być konieczna modyfikacja dawkowania tych leków.
Nikotyna może wchodzić w interakcje z następującymi lekami:

- Agoniści i antagoniści receptorów adrenergicznych. Nikotyna stymuluje produkcję kortyzolu i katecholamin przez nadnercza, co może modyfikować działanie leków adrenergicznych. Podobnie, podanie leku zwężającego naczynia krwionośne, takiego jak agonista receptorów adrenergicznych, lub leku rozszerzającego naczynia krwionośne, takiego jak beta-bloker, może wpływać na wchłanianie nikotyny przez skórę.

- Bupropion. Skuteczność i bezpieczeństwo łączenia bupropionu z nikotyną nie zostały zbadane. W rzeczywistości, używanie nikotyny było kryterium wykluczenia w pierwszych badaniach klinicznych z bupropionem. Producenci tego leku opisali możliwe zwiększone ryzyko nadciśnienia tętniczego, ze wskaźnikiem 6,1% w porównaniu z 2,5% w przypadku samego bupropionu.
Jednak ograniczone dane kliniczne sugerują, że łączenie bupropionu z plastrami nikotynowymi może prowadzić do lepszych wyników w rzucaniu palenia. W przypadku łączenia plastrów nikotynowych z tabletkami bupropionu, zaleca się cotygodniowe monitorowanie ciśnienia tętniczego ze względu na ryzyko wystąpienia przełomu nadciśnieniowego.

Ciąża

Kategoria D dla kobiet w ciąży wg FDA. W badaniach na małpach dożylne podanie bolusa nikotyny w dawce 2 mg/kg mc. spowodowało kwasicę płodu, niedotlenienie, hiperkapnię i niedociśnienie. Przepływ krwi przez macicę zmniejszył się o 30% po wlewie z szybkością 0,1 µg/kg mc./minutę.
Palenie tytoniu w ostatnim trymestrze ciąży może powodować uszkodzenia płodu, takie jak zahamowanie wzrostu, zwiększone ryzyko poronienia i zwiększoną śmiertelność okołoporodową, chociaż jego potencjał teratogenny nie został jednoznacznie ustalony. Wykazano również, że tytoń może hamować ruchy oddechowe płodu. Efekty te obserwowano również w przypadku gumy nikotynowej.
Dlatego kobietom w ciąży należy zalecić całkowite rzucenie palenia przed trzecim trymestrem ciąży. Ze względu na ryzyko związane z nikotynową terapią zastępczą, zaleca się skorzystanie z programów edukacyjnych i behawioralnych przed rozpoczęciem leczenia.
Jednak u kobiet w ciąży z wysokim uzależnieniem od nikotyny może być konieczne zastosowanie nikotynowej terapii zastępczej. Terapia ta wiąże się z mniejszym ryzykiem niż palenie, ponieważ osiągane stężenia nikotyny w osoczu są niższe, a palenie nie wiąże się z narażeniem na wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne i tlenek węgla.
Zaprzestanie palenia, z zastosowaniem nikotynowej terapii zastępczej lub bez niej, nie powinno być podejmowane przez pacjenta indywidualnie, ale jako część programu rzucania palenia pod nadzorem lekarza.
W trzecim trymestrze nikotyna ma wpływ na hemodynamikę, powodując zmiany w rytmie serca płodu, co może mieć wpływ na płód w okresie okołoporodowym. Dlatego po szóstym miesiącu ciąży nikotyna powinna być stosowana wyłącznie przez kobiety w ciąży, które nie zdołały rzucić palenia do trzeciego trymestru, i zawsze pod nadzorem lekarza.

Laktacja

Nikotyna i jej metabolity są wydalane z mlekiem matki do dwóch godzin po wypaleniu ostatniego papierosa. Ich stężenie w mleku matki jest 2,9 razy wyższe niż w osoczu. Należy zauważyć, że ilość nikotyny obecnej w mleku matki jest niższa u kobiet stosujących nikotynową terapię zastępczą niż u palaczek. Niemowlęta mogą wchłaniać nikotynę doustnie w większym stopniu niż dorośli ze względu na niedojrzałość wątrobowych mechanizmów metabolicznych i wynikające z tego zmniejszenie efektu pierwszego przejścia.
Karmiącym piersią matkom należy zalecić powstrzymanie się od palenia i używania nikotyny w celu rzucenia palenia. Jednak u pacjentów z silnym uzależnieniem od nikotyny, którym nie udało się rzucić palenia, należy ocenić ryzyko dla niemowlęcia wynikające z używania nikotyny i porównać je z ryzykiem narażenia na tytoń.
W przypadku stosowania terapii zastępczej mlekiem modyfikowanym zaleca się stosowanie wyłącznie gumy do żucia lub tabletek i podawanie ich po karmieniu dziecka piersią. Przed ponownym karmieniem piersią powinny upłynąć co najmniej dwie godziny.
Kobieta w ciąży nigdy nie powinna rozpoczynać programu rzucania palenia bez konsultacji z lekarzem.

Dzieci

Bezpieczeństwo i skuteczność preparatów nikotynowych u osób poniżej 18 roku życia nie zostały ocenione, dlatego ich stosowanie nie jest zalecane. Jednakże, ze względu na potencjalne korzyści płynące z rzucenia palenia oraz w oparciu o potwierdzoną skuteczność nikotynowej terapii zastępczej u dorosłych, niektórzy eksperci zalecają rozważenie takiej terapii u młodzieży uzależnionej od nikotyny.
Dawki nikotyny dobrze tolerowane przez dorosłych palaczy podczas leczenia mogą powodować ciężkie, a nawet śmiertelne objawy zatrucia u małych dzieci. Pacjentów należy poinformować, że preparaty nikotynowe należy obchodzić się ostrożnie i nie przechowywać ani nie wyrzucać w sposób, który mógłby spowodować przypadkowe użycie lub połknięcie przez dzieci.

Seniorzy

Nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetycznych u osób w podeszłym wieku, ale działania niepożądane i częstość nawrotów u pacjentów powyżej 60. roku życia są podobne jak u młodszych pacjentów. Jednak choroby serca występują częściej u tych pacjentów, a także odnotowano nieznaczny wzrost częstości występowania zmęczenia, bólów mięśni i zawrotów głowy.

Działania niepożądane

Ten lek może powodować działania niepożądane związane z farmakologicznym działaniem nikotyny lub objawami odstawiennymi związanymi z rzucaniem palenia. Niektóre zgłaszane objawy, takie jak depresja, drażliwość, nerwowość, niepokój, wahania nastroju, lęk, senność, trudności z koncentracją, bezsenność i zaburzenia snu, mogą być związane z objawami odstawiennymi związanymi z rzucaniem palenia.
Najczęstsze działania niepożądane plastrów występują w miejscu aplikacji i obejmują przemijającą wysypkę, swędzenie, pieczenie, mrowienie, drętwienie, obrzęk, ból i pokrzywkę. Większość tych miejscowych reakcji ma charakter łagodny i szybko ustępuje po usunięciu plastra. Zgłaszano ból lub uczucie ciężkości kończyn lub okolicy wokół miejsca aplikacji plastra (np. na klatce piersiowej). Zgłaszano również reakcje nadwrażliwości, w tym kontaktowe zapalenie skóry i reakcje alergiczne. W przypadku wystąpienia ciężkich lub utrzymujących się reakcji miejscowych w miejscu aplikacji (np. silnego rumienia, świądu lub obrzęku) lub uogólnionych reakcji skórnych (np. pokrzywki lub uogólnionej wysypki), pacjenci powinni przerwać stosowanie plastrów i skonsultować się z lekarzem. Dawkę tego leku należy zmniejszyć lub przerwać jego stosowanie w przypadku klinicznie istotnego nasilenia działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego lub innych działań niepożądanych przypisywanych nikotynie.

Najczęstsze działania niepożądane to:

- Układ trawienny: Normalne (20-40%) jest występowanie niestrawności, nudności, wymiotów lub nadkwaśności żołądka. Rzadziej występują: suchość w ustach, brak apetytu, biegunka, zaparcia, bóle brzucha, wzdęcia lub czkawka.
Żucie gumy może również powodować nadmierne wydzielanie śliny, objawy zapalenia jamy ustnej, takie jak zapalenie jamy ustnej, zapalenie języka, zapalenie przyzębia, zapalenie gardła, zapalenie przełyku oraz ból mięśni żuchwy ze względu na jej wysoką lepkość. Te działania niepożądane pojawiają się na początku leczenia i można je ograniczyć poprzez prawidłową technikę żucia.

Neurologiczne/psychologiczne. Często (1-25%) występują zawroty głowy (3-9%), bóle głowy (17-29%), bezsenność (3-23%), obniżona koncentracja (1-3%) i drażliwość. Rzadziej (<1%) zgłaszano euforię, senność, dezorientację, depresję, parestezje i drgawki. Zespół uzależnienia może wystąpić w przypadku nagłego lub przedwczesnego odstawienia leku.

- Układ sercowo-naczyniowy. Zgłaszano przypadki nadciśnienia tętniczego i obrzęków. Sporadycznie mogą występować kołatania serca (1-0,1%), a arytmia serca jeszcze rzadziej (<0,1%). U pacjentów leczonych plastrami nikotynowymi zgłaszano przypadki ostrego zawału mięśnia sercowego, migotania przedsionków i udaru mózgu. Nie udało się jednak ustalić związku przyczynowo-skutkowego z nikotyną.

- Układ oddechowy. Opisano kilka przypadków [KASZLU] (3-9%), zalegania w klatce piersiowej i [DUSZNOŚCI].
Nikotyna podawana donosowo może powodować miejscowe podrażnienie, w tym przekrwienie błony śluzowej nosa, kichanie, podrażnienie błony śluzowej, zapalenie gardła, zapalenie zatok, krwawienia z nosa, zapalenie spojówek, zaburzenia smaku i węchu. Działania te występują bardzo często (94%) na początku leczenia, ale ustępują wraz z kontynuacją leczenia.

- Alergiczne/dermatologiczne. Nikotyna może powodować [REAKCJE NADWRAŻLIWOŚCI], takie jak swędzenie i rumień, a nawet [OBRZĘK NACZYNIOWY].
U niektórych osób plastry powodowały reakcje miejscowe, takie jak rumień (14-17%), który ustępował w ciągu 24 godzin, miejscowy obrzęk (3-4%), świąd, pieczenie w miejscu aplikacji (35-47%), kontaktowe zapalenie skóry (2-3%) i zapalenie naczyń. W przypadku ciężkich działań niepożądanych, takich jak zapalenie skóry (1-7%) lub uogólnione reakcje dermatologiczne, takie jak rumień lub ciężkie zmiany, zaleca się przerwanie leczenia. Wykazano, że miejscowe stosowanie kortykosteroidów i/lub doustnych leków przeciwhistaminowych skutecznie łagodzi te objawy.

- Układ mięśniowo-szkieletowy. Plastry sporadycznie powodowały [MIALGIĘ] i [BÓL UKŁADU MIĘŚNIOWO-SZKIELETOWEGO] (3–9%).

- Ogólne. Opisano kilka przypadków [BÓLU PRZEDNAKORDIALNEGO], [ASTENII], bólu pleców lub [NADMIAROWEGO POCENIA].

Przedawkować

Objawy: Nikotyna jest substancją silnie toksyczną, a dawki 0,6–0,9 mg/kg mogą być śmiertelne dla ludzi. Istnieje jednak znaczna zmienność osobnicza, ponieważ przewlekli palacze mogą tolerować wyższe dawki niż dzieci i osoby niepalące ze względu na rozwój tolerancji. U dzieci nawet niewielka dawka nikotyny może być niebezpieczna i prowadzić do ciężkich, a nawet śmiertelnych objawów. Dlatego zaleca się przechowywanie tych leków poza zasięgiem dzieci i natychmiastową konsultację z lekarzem w przypadku podejrzenia zatrucia.
Pomimo wysokiej toksyczności nikotyny, dostępnych jest bardzo niewiele danych na temat zatrucia nikotyną. Zatrucie może wystąpić w wyniku jednoczesnego żucia kilku gum, ssania kilku pastylek, stosowania kilku plastrów lub łączenia tych urządzeń ze sobą lub z tytoniem.
W przypadku połknięcia nikotyny ryzyko przedawkowania jest niskie, ponieważ uwalnia się ona powoli, w małych ilościach i jest inaktywowana w efekcie pierwszego przejścia. Ponadto wymioty zazwyczaj występują szybko, co zapobiega dalszemu wchłanianiu nikotyny.
Zatrucie nikotyną generalnie wywołuje takie same objawy, jak nadmierne palenie tytoniu. Należy jednak pamiętać, że dym tytoniowy zawiera inne substancje toksyczne, takie jak smoła i tlenek węgla. Ogólne objawy zatrucia obejmują nudności, wymioty, biegunkę, bóle brzucha, ból głowy, nerwowość, drażliwość, bezsenność, zawroty głowy, szybkie bicie serca i kołatanie serca, wysokie lub niskie ciśnienie krwi, wydłużenie odstępu QT, bladość, osłabienie mięśni, pocenie się, nadmierne wydzielanie śliny, pieczenie w gardle, zaburzenia widzenia i słuchu oraz duszność. W cięższych przypadkach może wystąpić letarg, zapaść krążeniowa, drgawki, śpiączka, a nawet zgon z powodu ośrodkowego lub obwodowego porażenia oddechowego, a czasami z powodu niewydolności serca.
Leczenie:

- Postacie doustne: Nie ma swoistej odtrutki na nikotynę. Należy natychmiast przerwać podawanie nikotyny i wdrożyć tradycyjne metody wspomagające eliminację.
Jeśli pacjent nie wymiotował wcześniej i jest przytomny, należy niezwłocznie opróżnić żołądek, wywołując wymioty syropem z ipekakuany. U pacjentów w stanie śpiączki z drgawkami lub utratą odruchów zaleca się płukanie żołądka przez sondę o dużej średnicy. Następnie należy podać zawiesinę węgla aktywowanego.
Pomocne może okazać się również podanie środka przeczyszczającego na bazie soli fizjologicznej lub sorbitolu, aby przyspieszyć pasaż jelitowy.
Podejmowane będą próby utrzymania poszkodowanego w odpowiedniej pozycji i cieple, aby utrzymać normalną temperaturę jego ciała.
Objawy zatrucia należy leczyć objawowo. Napady padaczkowe i pobudliwość można leczyć benzodiazepinami, natomiast tachykardia może wymagać beta-blokera. Bradykardia reaguje na atropinę. Niedociśnienie tętnicze i zapaść naczyniową należy leczyć intensywnie, podając płyny dożylnie lub stosując inne skuteczne metody.
W razie wystąpienia porażenia oddechowego, jeżeli zajdzie taka potrzeba, zostanie zastosowane sztuczne oddychanie.